Trong tác phẩm The Power and the Glory (Quyền Lực và Vinh Quang), nhà văn Graham Greene kể về một vị linh mục đã tận tụy phục vụ đoàn chiên của mình trong thời kỳ Giáo Hội bị bách hại tại Mexico.
Nỗi lo sợ thường xuyên bị cảnh sát bắt giữ, cùng với những công việc mục vụ đầy gian khổ, cuối cùng đã khiến vị linh mục kiệt sức. Để tìm chút an ủi, ông tìm đến rượu và dần dần trở thành người nghiện rượu. Cuối cùng, ông bị bắt, bị kết án tử hình và bị tống vào nhà tù để chờ ngày hành quyết.
Buổi sáng ngày ông phải chịu chết, khi tỉnh dậy, ông thấy trong tay mình vẫn còn cầm một bình rượu mạnh đã cạn. Ông cố gắng đọc kinh Ăn Năn Tội, nhưng đầu óc quá rối bời khiến ông không thể nhớ nổi những lời kinh.
Bỗng nhiên, ông nhìn thấy bóng mình in trên bức tường phòng giam. Ông ngồi bất động, chăm chú nhìn cái bóng ấy.
Trong giây phút đó, ông chợt nhận ra rằng mình đã quá dại dột khi nghĩ rằng bản thân đủ sức mạnh để ở lại phục vụ đoàn chiên giữa những cuộc bách hại. Đáng lẽ ông phải trốn đi. Ở lại là một quyết định thiếu khôn ngoan. Đó là một sai lầm khủng khiếp.
Những giọt nước mắt bắt đầu ứa ra, rồi lăn dài trên đôi má ông.
Ông khóc không phải vì sợ chết. Ông khóc vì nhận ra rằng mình sắp phải đến trước mặt Thiên Chúa với hai bàn tay trắng.
Trong khoảnh khắc ấy, ông cảm thấy rằng việc trở nên một vị thánh thật ra đâu có quá khó khăn. Chỉ cần một chút tự chủ và một chút can đảm mà thôi.
Ông cảm thấy mình giống như một người đã lỡ mất hạnh phúc chỉ vì đến chỗ hẹn chậm vài giây.
Giờ đây, ông mới hiểu rằng, đến cuối cùng, chỉ có một điều duy nhất thực sự quan trọng: đó là trở nên một vị thánh.
Câu cuối cùng trong đoạn văn này thật cảm động và đáng để chúng ta nhắc lại:
“Giờ đây, ông mới hiểu rằng, đến cuối cùng, chỉ có một điều duy nhất thực sự quan trọng: đó là trở nên một vị thánh.”
Câu nói ấy tóm tắt tất cả ý nghĩa của ngày Lễ Các Thánh Nam Nữ mà chúng ta mừng kính hôm nay.
Ngày lễ nhắc nhở chúng ta rằng, sau tất cả những thăng trầm của cuộc đời, khi mọi sự đã qua đi, chỉ còn một điều duy nhất thực sự đáng kể: đó là trở nên một vị thánh.
Vậy, thế nào là một vị thánh?
Theo nghĩa hẹp, danh hiệu này được dành cho những người đã sống một đời Kitô hữu gương mẫu đến mức Giáo Hội chính thức tuyên nhận rằng họ đang được hưởng hạnh phúc trên thiên đường.
Danh sách chính thức các thánh của Giáo Hội bao gồm khoảng 2.500 vị.
Tôi xin chia sẻ với quý vị một đoạn trích từ lá thư của một trong những vị thánh ấy.
Đó là lá thư của Thánh Phêrô Claver, người đã tận tụy phục vụ các nô lệ da đen tại Nam Mỹ vào thế kỷ XVII.
Người viết: “Hôm qua, nhân ngày lễ Chúa Ba Ngôi, một số rất đông người da đen bị bắt từ những vùng ven sông ở Phi châu đã bị đưa lên bờ từ một chiếc tàu rất lớn.
Chúng tôi vội vã đến đó, mang theo hai giỏ đầy cam, chanh, bánh ngọt và đủ thứ thực phẩm khác...
Chúng tôi phải len lỏi qua đám đông mới có thể đến được chỗ những người bệnh.
Có rất nhiều người bệnh nằm la liệt trên mặt đất ẩm ướt, đúng hơn là trên bùn lầy... Họ trần truồng, không có lấy một mảnh vải che thân.
Chúng tôi cởi áo choàng của mình ra, đến một nhà kho, mang về tất cả những tấm gỗ có thể tìm được và ghép chúng lại thành một cái sàn.
Sau đó, chúng tôi phải tìm cách vượt qua những người lính canh, và cuối cùng cũng đưa được tất cả những người bệnh lên nằm trên sàn gỗ ấy...
Ước chi quý vị có thể nhìn thấy ánh mắt biết ơn của họ lúc đó!
Bằng cách ấy, chúng tôi đã nói chuyện với họ, không phải bằng lời nói, nhưng bằng hành động...
Bất cứ cách nói chuyện nào khác lúc ấy cũng đều vô ích.
Sau đó, chúng tôi ngồi hoặc quỳ xuống bên cạnh họ, lau rửa khuôn mặt và thân thể cho họ.”
Thánh Phêrô Claver không phải là một vị tử đạo. Người cũng không dành trọn ngày sống chỉ để cầu nguyện. Người không thức suốt đêm để làm việc đền tội. Người không có những thị kiến lạ lùng. Người cũng chẳng viết những tác phẩm thần học vĩ đại. Ngườii chỉ là một con người bình thường, giống như quý vị và tôi.
Mục đích của ngày Lễ Các Thánh là để tôn kính những người như Thánh Phêrô Claver, đồng thời giới thiệu các đấng như những tấm gương nhắc nhở và khích lệ chúng ta.
Trước hết, các thánh nhắc nhở chúng ta về ơn gọi nên thánh của chính mình.
Nói cách khác, tất cả chúng ta đều được mời gọi sống cuộc đời này sao cho khi kết thúc cuộc hành trình trần thế, chúng ta cũng được hưởng sự sống đời đời.
Thứ đến, những vị thánh như Phêrô Claver đem lại cho chúng ta niềm khích lệ và hy vọng.
Các đấng cho chúng ta thấy rằng việc nên thánh là điều hoàn toàn có thể thực hiện được.
Nên thánh không phải là một lý tưởng quá cao xa, vượt ngoài tầm tay của chúng ta.
Hoàn toàn không phải như vậy!
Như vị linh mục trong câu chuyện đã khám phá ra, điều cần thiết chỉ là một chút tự chủ và một chút can đảm.
Vị linh mục ấy đã nhận ra một sự thật.
Nên thánh không nhất thiết có nghĩa là phải bắt chước những người đã chịu tử đạo cách đây hàng trăm năm.
Nên thánh có nghĩa là noi gương những con người bình thường, đã sống trong những hoàn cảnh bình thường, chẳng khác bao nhiêu so với cuộc sống của chúng ta hôm nay.
Đó là noi gương những con người đã từng cười và từng khóc, giống như chúng ta.
Đó là noi gương những con người cũng đã từng phạm tội, rồi tìm đến Bí tích Hòa Giải để lãnh nhận ơn tha thứ, giống như chúng ta.
Đó là noi gương những con người đã cố gắng đứng dậy sau những lần sa ngã, rồi đôi khi lại tiếp tục vấp phạm, giống như chúng ta.
Nếu nơi những con người ấy có điều gì thực sự phi thường, thì chính là điều này:
Họ không bao giờ ngừng cố gắng sống mỗi ngày theo tinh thần Tin Mừng.
Đó chính là ý nghĩa sâu xa của ngày Lễ Các Thánh Nam Nữ.
Ngày lễ này mời gọi chúng ta tôn kính những con người như Thánh Phêrô Claver.
Và khi tôn kính các đấng ấy, chúng ta được nhắc nhở về ơn gọi nên thánh của chính mình, đồng thời được khích lệ để can đảm bước theo con đường ấy.
Để kết thúc, tôi xin mượn ý từ những vần thơ của thi sĩ John Oxenham:
Trước mặt mỗi người đều mở ra những con đường: một con đường cao và một con đường thấp.
Tâm hồn cao thượng chọn con đường cao. Tâm hồn thấp hèn chọn con đường thấp.
Còn ở giữa, trên những cánh đồng mờ sương, biết bao người khác cứ lang thang, trôi dạt, chẳng biết mình sẽ đi về đâu.
Nhưng trước mặt mỗi người vẫn luôn mở ra những con đường: một con đường cao và một con đường thấp.
Và chính mỗi người phải quyết định linh hồn mình sẽ bước đi trên con đường nào.
Nguyện xin các thánh, những người đã đi trước chúng ta trên hành trình đức tin, chuyển cầu cùng Chúa cho mỗi người chúng ta đang hiện diện nơi đây, để chúng ta có đủ can đảm chọn lựa con đường cao quý, con đường dẫn đến sự thánh thiện và sự sống đời đời.
Nhân danh Cha, và Con, và Thánh Thần. Amen.